در سال جاری (تقریباً بودجه ۱۴۰۵ / ۲۰۲۶ میلادی)، عوارض و تعرفههای واردات خودرو در ایران نسبت به سالهای گذشته تغییراتی داشتهاند و ساختار آن بهطور کلی در بودجه و قوانین مرتبط تصویب و اعلام شده است. مهمترین نکات بهصورت خلاصه و رسمی به این صورت است:
🚗 ۱. تعرفه واردات خودرو در بودجه ۱۴۰۵
در بودجه سال جاری، حقوق ورودی (عوارض گمرکی) واردات خودرو بر اساس نوع خودرو و پیشرانه تعیین شده است:
- خودروهای برقی: حدود ۴٪ حقوق ورودی
- خودروهای پلاگین هیبریدی: حدود ۱۵٪
- خودروهای هیبریدی: حدود ۴۰٪
- خودروهای بنزینی تا ۱۵۰۰ سیسی: حدود ۴۰٪
- خودروهای بنزینی ۱۵۰۰ تا ۲۰۰۰ سیسی: حدود ۷۰٪ (طبق لایحه بودجه جدید کشور منتشر شده در رسانهها و تحلیل تعرفهها)
📌 این ساختار تعرفه نشان میدهد که خودروهای کممصرف و برقی با عوارض نسبتاً پایینتر وارد کشور میشوند، در حالی که خودروهای بنزینی با حجم موتور بالاتر مشمول حقوق ورودی سنگینتر هستند.
📊 ۲. سابقه و تغییرات نسبت به سال گذشته
در سالهای اخیر، ایران چند بار تعرفه واردات خودرو را در پاسخ به تحولات بازار، فشارهای اقتصادی و تلاش برای کنترل قیمتها تغییر داده است:
- در سال ۱۴۰۴، تعرفهها بر اساس نوع پیشرانه و حجم موتور تعیین شد (برقی ۴٪، هیبریدی ۱۵٪، و بنزینی تا بیش از ۳۰۰۰ سیسی تا حدود ۱۹۰٪) که در برخی گزارشها آمده بود.
- کمیته بودجه مجلس نیز در بودجه ۱۴۰۴ درصدد کاهش تعرفهها به حدود ۶۰٪ برای برخی خودروها بوده است، اگرچه نیازمند تصویب نهایی بوده است.
🧾 ۳. نکات مهم در عمل
علاوه بر تعرفه اصلی گمرکی، در عمل واردات خودرو ممکن است شامل هزینههای دیگری نیز شود، مثل مالیات ارزشافزوده، هزینه استاندارد، هزینه اسقاط خودرو، عوارض شمارهگذاری و …، که هنگام ترخیص خودرو محاسبه میشود.
📌 جمعبندی
📌 عوارض واردات خودرو در سال جاری (بودجه ۱۴۰۵) تقریباً به شرح زیر است:
- برقی: ۴٪
- پلاگین هیبرید: ۱۵٪
- هیبرید: ۴۰٪
- بنزینی تا ۱۵۰۰ سیسی: ۴۰٪
- بنزینی ۱۵۰۰ تا ۲۰۰۰ سیسی: ۷۰٪ این ارقام حقوق ورودی گمرکی (عوارض) بر اساس لایحه بودجه و تحلیلهای رسانهای رسمی تعیین شدهاند.
📉 مثال محاسبه قیمت نهایی (نمونه)
فرض کن یک خودرو با ارزش CIF برابر ۳۰,۰۰۰ دلار وارد میشود و عوارض آن ۴۰٪ (برای خودروی معمولی بنزینی) باشد:
- حقوق ورودی: 40٪ از ۳۰,۰۰۰ = ۱۲,۰۰۰ دلار
- مالیات ارزش افزوده (۱۰٪): ۱۰٪ از (۳۰,۰۰۰ + ۱۲,۰۰۰) = ۴,۲۰۰ دلار
- عوارض هلال احمر (۱٪ حق ورودی): ۱٪ از ۱۲,۰۰۰ = ۱۲۰ دلار
- عوارض پسماند و استاندارد و دیگر هزینهها: مثالاً مجموع: حدود ۱,۵۰۰ دلار
📌 جمع کل هزینه واردات تا ترخیص:
۳۰,۰۰۰ + ۱۲,۰۰۰ + ۴,۲۰۰ + ۱۲۰ + ۱,۵۰۰ ≈ ۴۷,۸۲۰ دلار
👉 در این مثال، هزینه واردات بیش از ۵۰٪ بیشتر از قیمت خرید خودرو شده است، که نشان میدهد بخش زیادی از هزینه واردات مربوط به حقوق گمرکی و مالیاتهاست.
